.

 

Welkom op de pagina Integraaldenken/Spiritueel-Manifest

 

Links op deze website met:

- Toelichting

- Methodologie

- Summary

- Website integraal denken

 

 

SPIRITUEEL MANIFEST 

 


†††††††††

 

WIJ ZIJN OP WEG NAAR EEN NIEUWE SPIRITUALITEIT, DIE NIET IS GEBONDEN AAN ENIGE VORM VAN ORGANISATIE, TRADITIE,SOCIAAL GEZAG, AUTORITEIT OF OPENBARING.

Het is de directe waarneming van al hetgeen er om en in onszelf gebeurt, de schittering van het zuivere bewustzijn, de bron van alle creatieve actie.

 

†††††

†††††††††††††††††† †††††††††††††

††††††††††††††††††††††††††††††††††

††††††††††††††††††††††† Oost en west

†††††††††††††††† Fysica en metafysica.

 

Hans R. Vincent

 

INHOUD

 

A.MANIFEST

B. ††TOELICHTING

C. ††METHODOLOGIE

LITERATUUR

SUMMARY

 

 

A†† Manifest

 

Wetmatigheid, Rationaliteit en Ethiek in de Nieuwe Tijd

 

 

I†† Overgang

 

Wij leven in een tijd van overgang.

De 20e eeuw was de eeuw van vernietiging en vernieuwing.

Vernietigd zijn vele gevestigde maatschappelijke structuren en traditionele ideeŽn. Nieuwe structuren en nieuwe ideeŽn zijn opgekomen. Die zullen in deze 21e eeuw tot verdere ontwikkeling komen, maar zij stuiten op de resten van maatschappelijke en ideŽle tradities.

Door crises en oorlogen zijn de oude Europese machten onttroond. Bestaande sociale structuren, zoals de macht van koningen, keizers, adel en kerk zijn doorbroken. Traditionele ideeŽn over God, religie, natie en gezin zijn bezig hun betekenis teverliezen. Sommigen houden vast aan de bestaande religieuze voorstellingen en anderen verzetten zich daartegen. Zij hangen veelal de moderne atheÔstische en materialistische ideeŽn aan.

De traditionele structuren en voorstellingen hebben geen zin meer en de antithetische reacties zijn veelal eenzijdig.†††

We weten dat er een Nieuwe Tijd aankomt met nieuwe ideeŽn, nieuwe uitgangspunten, nieuwe gedragswijzen, nieuwe sociale verhoudingen. Die vereisen een spirituele grondslag. Er ontstaan dan ook steeds weer nieuwe spirituele leringen en stromingen.

Wat is de nieuwe spiritualiteit? Het manifest geeft daarvan een schets in de vorm van een rationeel en spiritueel wereldbeeld als vorm van integraal denken. Dit wereldbeeld, fysisch en metafysisch, oosters en westers, ethisch en politiek, is bedoeld ter nadere beschouwing en overweging.

 

 

IIScheppende Intelligentie

 

In de kosmos zijn drie energetische krachten werkzaam: die van creatie, idee en materie.

De bron van alle kosmische energie is de Scheppende Intelligentie. Daarin ligt het ontwerp van de kosmos, waarvan de creatieve, ideŽle en materiŽle universa deel uitmaken.

Het creatieve universum dient een van te voren vastgesteld doel: De evolutie van de kosmos als geheel, de ontwikkeling naar meer complexe en meer specifieke systemen, leidend tot de expressie van de volmaakte manifestaties van de drie energetische universa.

Het ideŽle universum bevat de wetten en ontwerpen: De natuurwetten die een wiskundige basis kennen, de ontwerpen van de levende vormen, de wetten van rationaliteit en ethiek van de menselijke wereld.

De ons bekende wereld van het materiŽle universum is een gestructureerd, doelmatig en zinvol geheel. Deze is voortgekomen uit chaos, de Big Bang. Deze manifestatie, het heelal, kent ruimte en tijd en expandeert reeds gedurende circa 14 miljard jaar. In de astronomie bestaat de veronderstelling dat deze expansie eeuwig voortduurt. Denkbaar is ook dat het heelal op termijn weer inkrimpt, waarna een nieuwe cyclus van evolutie kan beginnen.

De materiŽle manifestaties van de niet-levende vormen zijn gevormd door de natuurwetten. Deze komen voort uit de ideŽle wereld en geven vorm aan het heelal: het ontstaan van sterrenstelsels, sterren, planeten, manen, gaswolken, kometen. Al hetgeen is ontstaan wordt ook weer vernietigd door dezelfde wetten.

De levensvormen manifesteren zich daar waar de geschikte materiŽle condities aanwezig zijn. De evolutie van de levensvormen wordt gekenmerkt door toename van complexiteit en variatie, aanpassing aan de omgeving en toenemende beheersing van die omgeving. De levensvormen op de aarde, die van de micro-organismen, de planten, de dieren en de mensheid, zijn gevormd door:

-         de reeds in de ideŽle wereld aanwezige ontwerpen ofwel blauwdrukken,

-         de processen leidend tot evolutionaire ontwikkeling,

-         de mechanismen van aanpassing door mutatie en selectie.

Dat geldt ook voor de mensheid. Vůůr het verschijnen van de mens was zijn blauwdruk al aanwezig. Onze ontwikkeling wordt bepaald door de strijd om te overleven en door onze vermogens, zoals het gebruik van muziek, taal, begrippen en symbolen, het maken van constructies en het toepassen van principes. Deze vermogens zijn eveneens afkomstig uit het ideŽle universum.

††

Evolutionaire ontwikkelingen worden gekenmerkt door plotselinge veranderingen, gepaard gaande met crises. Daardoor worden bestaande vormen en structuren vernietigd, zodat nieuwe manifestaties tot ontwikkeling kunnen komen. Zo komt uit opgebrande sterren het materiaal voort, waaruit leven kan ontstaan. Door de strijd voor overleven in de natuur ontstaan de meer complexe levensvormen. Uit de oorlogen en crises in de menselijke wereld komen nieuwe technieken, nieuwe ideeŽn en betere samenlevingsvormen voort.

Die ontwikkeling gaat stapsgewijs: eerst worden alle mogelijkheden van een bestaand niveau van complexiteit uitgeput en na de crisis, met veel strijd en leed, volgt de volgende fase van evolutie. Naast leed en strijd is er ook geluk en schoonheid in de wereld. Veel dieren en mensen hebben plezier. De schepping toont ook de volmaakte vormen in de natuur, de variaties aan kleuren van planten en dieren, de creatieve mogelijkheden van mensen.

De processen van evolutie hebben betrekking op de materiŽle ontwikkeling, de manifestaties van levensvormen, de culturele groei van de menselijke soort en veelal ook op psychologische verandering.

Deze processen kennen steeds 5 fasen:

De eerste fase is steeds ontwikkeling en differentiatie van eigenschappen (1). Differentiatie leidt tot integratie en confrontatie (2). Dat betekent crisis en het ontstaan van chaotische structuren (3). In de chaos krijgen nieuwe varianten hun kans (4).Die ontwikkelen zich waarbij weer toenemende complexiteit en variatie optreden (5).
Dit zou een algemeen patroon kunnen zijn van de evolutionaire sprong, het plotselinge optreden van geheel nieuwe manifestaties.

Dat geldt in de eerste plaats voor de huidige materiŽle manifestaties in het heelal. Zo komt uit opgebrande en exploderende sterren het materiaal voort, waaruit planeten met geschikte condities voor leven ontstaan.

Die levensvormen bestonden aanvankelijk uit een variŽteit van bacteriŽn. Door symbiose zijn meer complexe bacteriŽn ontstaan. Deze vormden de basis voor de ontwikkeling van de verschillende diersoorten, waaronder de sauriŽrs, de reuzenreptielen.

Na het uitsterven van sauriŽrs door de inslag van een planetoÔde kon het zoogdier zich verder ontwikkelen. De grote variŽteit aan planten en dieren gedurende het plioceen (ca 4 miljoen jaar geleden), met name in de oerwouden van Afrika, maakte de komst van de mens mogelijk.

Nieuwe, meer complexe samenlevingsvormen kwamen voort uit differentiatie en confrontatie. Zo is door de samensmelting van stamsamenlevingen in archaÔsche tijden, veelal door oorlog, de stadstaat ontstaan. Veroveringen leidden tot grote (wereld)rijken, zoals het Romeinse Rijk.

In de recente tijd zien we de culturele integratie en de daarop volgende toename van complexiteit: In Europa is dat het samensmelten van de oud-Germaanse en oud-Romaanse culturele tradities met die van de joods-christelijke religieuze bronnen uit het Midden-Oosten en de Grieks-Romeinse seculiere culturele impulsen.

Een totaal nieuwe maatschappijvorm, de huidige technologisch ontwikkelde, neo-liberale, democratische rechtsstaat is het resultaat. Deze bezit reeds de inherente contradicties, waaruit nieuwe crises kunnen ontstaan.

 

 

III†† Gaia

 

De aarde, een planeet van het zonnestelsel, is een nietig object in de onmetelijke ruimte. De zon is ťťn van de ca 100 miljard sterren van een spiraalnevel, onze melkweg. Op grond van de huidige stand van het onderzoek kunnen we er van uit gaan dat er in onze melkweg duizenden planeten bestaan met geschikte condities voor intelligente levensvormen. Hetzelfde geldt naar alle waarschijnlijkheid voor vele andere sterrenstelsels. Het is denkbaar dat die levensvormen diverse manifestaties aangenomen hebben en over verschillende vermogens beschikken. Helaas is daarover niets bekend.

Het zonnestelsel bestaat niet alleen uit materie, maar is ook gevormd door de creatieve en ideŽle krachten. Het heeft een bestaan als eigen identiteit. Tot dat bestaan behoren de planeten, de manen, de planetoÔden, het ruimtestof, enzovoort. Die bepalen mede de condities voor schepping en vernietiging van de levensvormen op de aarde, waaronder de mensheid.

Elk levend organisme heeft kenmerken van de creatieve en ideŽle vermogens van het zonnestelsel. Die creatieve vermogens betreffen het evolutieproces, dat is het scheppen van de hogere vormen van leven, uiteindelijk de eenheid van creatie, idee en materie. Dit proces begint met de elementaire vormen van leven en ontwikkelt zich door de manifestaties van planten en dieren tot en met de mens. Deze krijgen hun vorm door reeds bestaande blauwdrukken, afkomstig uit de ideŽle wereld. Dat geldt zowel voor de eigenschappen van de klassen van biologische soorten alsook voor de ecosystemen, gevormd door het geheel van geologische en klimatologische condities en de daarbij behorende levensvormen.

De volmaakte manifestaties in vorm, kleur en eigenschappen duiden we aan met het begrip schoonheid. Dat kunnen we waarnemen bij een ondergaande zon aan het strand, bij een zonovergoten berglandschap in de winter of een tropisch strand met palmbomen. We kunnen de kleuren en vormen bewonderen van een roos in volle bloei, van een dagpauwoog, een maanvis, een paradijsvogel of ook van een witte tijger. Schoonheid heeft ook betrekking op het volmaakte geluid, zoals het ruisen van een bergbeek of het gezang van de nachtegaal. Op deze aarde hebben de volmaakte vormen van de materiŽle wereld en van de levensvormen van planten en dieren zich reeds gemanifesteerd.

De mensheid is nog niet zover. Bij ons is het proces van evolutie nog in volle gang.

De evolutie van de mens als soort tot en met de homo sapiens ofwel de mensheid in zijn huidige vorm, manifesteert zich in de ontwikkeling naar meer complexe sociale structuren en meer functionele Ė dat zijn technische, kunstzinnige, politieke, economische, wetenschappelijke, ethische en esthetische - vermogens.

Het menselijke evolutiepatroon is sociaal-structureel gezien ruwweg dat van de in stamverband levende mens, die via de stadstaat, het koninkrijk, het (wereld)rijk, de nationale en internationale samenlevingsvormen op weg is naar een mondiale samenleving. De culturele evolutie verloopt van de animistische voorstelling via het polytheÔsme, het monotheÔsme, het pantheÔsme en het atheÔsme naar een rationeel en spiritueel wereldbeeld.

Voor de mensheid geldt als evolutionair doel de verwerkelijking van de rationele en spirituele principes. Die leiden tot vervolmaking van het menselijk leven, zoals de kennis van de natuurlijke omgeving, de technische beheersing daarvan, de kennis van onszelf, politieke vrijheid, persoonlijke verantwoordelijkheid, altruÔstisch gedrag en schoonheid.

 

 

IV†† Bewustzijn

 

De individuele mens beschikt over de vermogens van creatieve, ideŽle en materiŽle expressie. Als zodanig is de mens een afspiegeling van de Scheppende Intelligentie, ďgeschapen naar Gods beeld en gelijkenisĒ.

Het menselijke creatieve vermogen ofwel het bewustzijn, is niet gebonden aan ruimte en tijd, dus onsterfelijk. Het is een tijdloos en ďoneindigĒ punt in de ruimte. Het bewustzijn kiest in de energievormen van creatie, idee en materie zijn manifestaties: Het neemt doelstellingen, gedachten en een fysieke vorm aan.

Het leven op deze planeet dient ertoe de menselijke vermogens te vergroten door uit ervaring te leren. Dat geldt zowel voor de ontwikkeling van praktische functies als voor het inzicht in levensprocessen als zodanig.

De lichamelijke en ideŽle manifestaties worden bepaald door het creatief vermogen. De individuele mens kan over weinig vermogens beschikken of als genie geboren worden; men kan geboren worden in bittere armoede of in een wereld van welvaart; men kan een zwak of een sterk en gezond lichaam meekrijgen. Dat heeft te maken met het proces van karma en reÔncarnatie. In vorige levens heeft de mens ervaring opgedaan, capaciteiten ontwikkeld en een karma opgebouwd. Het karma is de handeling uit het verleden, die men zelf weer terug krijgt. Het bepaalt de condities van de huidige en eventueel toekomstige bestaansvoorwaarden. Het proces van reÔncarnatie betekent het doorlopen van de stadia van mens-zijn: de ontwikkeling van lichamelijke, sociale, ideŽle en creatieve vermogens.

De mens met een nog niet ontwikkeld bewustzijn is gehecht aan aardse genoegens en eigenschappen. Geld, roem, status, sexuele bevrediging zijn belangrijk. Die versterken het persoonlijk ego ofwel het zelfbeeld.

Uit de psychologie en de sociologie weten we dat het ego en het daaruit voortkomend gedrag wordt bepaald door de biologische gegevens, waaronder erfelijke eigenschappen, driften en behoeften en tevens door de conditionering voortvloeiend uit de normen en waarden van de groep waarin het individu opgroeit. Daaronder zijn ook die van de samenleving en de daar geldende gedragsregels.

Creatief dan wel destructief gedrag hangt samen met de erfelijke eigenschappen, jeugdervaringen, de bevrediging van behoeften en de feitelijke sociale condities, zoals armoede, werkloosheid en discriminatie. Over het probleem van destructief, met name agressief gedrag is nog weinig bekend. Dat geldt op individueel niveau, maar meer nog voor de vele vormen van collectieve agressie, zoals massamoord, oorlog en burgeroorlog. Het wordt hoog tijd dat de sociale wetenschappen duidelijkheid verschaffen over de oorzaken daarvan en over de middelen die te voorkomen of te beperken.

 

De mens op weg naar spiritualiteit zoekt de verbinding met het creatieve universum, de energetische manifestatie, waaruit alle schepping voortkomt. Daar ontdekt hij/zij de hogere vermogens: Inzicht in levensprocessen, kennis van de omgeving en van zichzelf, verwezenlijking van praktische, artistieke, technische, wetenschappelijke, filosofische en/of religieuze doeleinden. De spirituele mens is ook zelfreflectief. Hij/zij kent de lijn die loopt door zijn levens als mens en misschien ook nog wel als dier. Hij/zij weet welke eigenschappen ontwikkeld zijn en welke nog ontwikkeld moeten worden. Hij/zij begrijpt in welke situatie hij/zij leeft, wat de mogelijkheden en beperkingen zijn. Hij/zij weet de betekenis van zijn/haar relaties. Hij/zij ziet de karmische verbanden, die zijn/haar huidige situatie heeft voortgebracht.

Hij/zij begrijpt ook in welke situatie de maatschappij en de mensheid verkeert.

Spiritualiteit is daar aanwezig waar het individuele bewustzijn verbonden is met het universele bewustzijn ofwel de Scheppende Intelligentie, ďAtman is BrahmanĒ. Dat betekent de ontwikkeling van de eigen gedragingen, de eigen voorstellingen, het eigen verstand en het eigen bewustzijn op alle niveauís van bestaan. Het betekent ook dat men anderen daarin helpt. Voorwaarden zijn een gezonde levenswijze, vegetarisme, bescherming van de natuur, de studie van spirituele bronnen en meditatie. Mensen met een spiritueel vermogen zien zichzelf en de mensen in hun omgeving, de mensheid, de natuur, de aarde en de kosmos als ťťn geheel.

De spirituele mens beschikt ook over een ego, een beeld van eigen kunnen en willen. Dat ego zal soms gebruikt moeten worden als dit nodig is voor zelfbescherming, met name tegen agressie of natuurgeweld. Dat is nu maar onvermijdelijk in onze samenleving, maar het vereist wel een juist oordeel. Zo kan het verrichten van spiritueel werk in de wereld leiden tot een conflict met de samenleving. Het naar buiten treden als denker of als spiritueel leraar brengt risicoís met zich mee. Het kan nodig zijn grote offers te brengen. Dat betekent een sterke groei van geestelijke vermogens en een verruiming van het bewustzijn. De mensheid zal dat werk veelal pas later begrijpen, met name als dat nodig is voor zijn ontwikkeling en voor de bevordering van het leven op deze planeet.

De weg naar spiritualiteit is moeilijk te begaan. Het verlangen naar dit pad kan een aangeboren eigenschap zijn, maar dat komt zelden voor. De regel is dat we eerst in een crisis terecht komen, een vertwijfeling, waarin alle aangeboren en aangeleerde voorstellingen en gedragingen als zinloos worden ervaren. Dan ontstaat het zoeken naar nieuwe waarden en nieuwe wegen en dan komen we op het pad van de bewustzijnsontwikkeling. Aanvankelijk hebben we daarbij hulp nodig van anderen die reeds verder gevorderd zijn. Daarna gaan we zelf op zoek en dan volgen we met vallen en opstaan dit moeilijk begaanbare pad.

De Scheppende Intelligentie is de bron van alle creatie. Creatie is bewustzijn en bewustzijn is verbinding. Datgene wat verbindt is liefde, waarheid, schoonheid: de moeder en het kind, de wetenschapper en zijn ontdekking, de kunstenaar en zijn kunstwerk. Het is onze taak om dit bewustzijn te ontdekken, de uiteindelijke opdracht voor het menselijk leven.

Een volledig opgaan van het individuele bewustzijn in het universele bewustzijn, zoals dat wordt nagestreefd in bepaalde vormen van meditatie is vanuit een aards bestaan slechts voor enkelen mogelijk. Onder hen bevinden zich de grote leraren van de mensheid.

 

 

V†† Integraal systeem

 

De maatschappij, op wereldschaal, kan worden beschouwd als een geheel van maatschappelijke eenheden, dat zijn naties en volken. Een nationale eenheid, bijvoorbeeld Nederland, maar soms ook een etnische of religieuze groepering beschrijven we in de sociale wetenschappen als een sociaal systeem.

Een sociaal systeem kan men onderverdelen in politieke, economische en culturele subsystemen. Het politieke subsysteem betreft de organisatie van de staat en de openbare diensten; de economie regelt de productie van goederen en diensten; de cultuur is het geheel van denkwijzen en de daaruit voortkomende vormen van kennis, wetten, regels en voorstellingen.

In de regel overheerst binnen een sociaal systeem ťťn van de subsystemen de beide andere. In de huidige situatie overheerst in de westerse en in de meeste andere industriŽle samenlevingen steeds meer het economisch subsysteem. De bedrijven moeten winst maken om te blijven bestaan. De overheden bevorderen het proces van economische groei. De media stimuleren een consumentistische mentaliteit. Daardoor leven we meer en meer in een materialistisch-hedonistische samenleving, een ďpretcultuurĒ van werk en vooral van welvaart en plezier. Weliswaar zijn er tegentendenzen in de vorm van nieuwe religies door immigratie, groeiende christelijk-sectarische bewegingen en vooral van een verscheidenheid van moderne spirituele richtingen. Het standaardpatroon, dat door steeds meer landen nagevolgd wordt, is de seculiere samenleving, gekenmerkt door een grote verscheidenheid van opvattingen, ook wel postmodernisme genoemd, een wereld zonder ďgrote verhalenĒ.

De gevolgen zijn:

- een versneld opraken van de natuurlijke hulpbronnen, zoals olie en gas;

- een vernietiging van vele ecosystemen, waaronder oerwouden en bossen;

- een verandering van het wereldklimaat leidend tot droogte, hitte, cyclonen en overstromingen;

- een consumentistische mentaliteit met verschillende vormen van verslaving en ziekten als gevolg;

- een banalisering van de culturele presentaties door de media;

- een toename van de criminaliteit ten gevolge van de grote verschillen tussen rijken en armen;

- een toename van migratiestromen door de voortdurende confrontatie Ė vooral door de media - met die verschillen.

 

Deze condities leiden onvermijdelijk tot een nieuwe wereldcrisis. Het is dan ook dringend nodig dat dit gedragspatroon beeÔndigd wordt. Een nieuwe mentaliteit ofwel een ďnieuw verhaalĒ, gericht op natuurbehoud, culturele ontwikkeling en spiritualiteit is nodig voor het behoud van de aarde, de biodiversiteit en de mensheid. We moeten werken aan de overgang van de doelstelling van economische groei naar die van culturele groei en ecologische verantwoordelijkheid.

Binnen deze doelstelling past geen overheersing van het economische, het politieke of van een ander dominant systeem. Daarom zijn er nieuwe integrale modellen nodig voor de opbouw van sociale systemen.

Een eerste vereiste is de nevenschikking van de politieke, economische en culturele subsystemen. Dat wil in de huidige situatie zeggen dat het economische subsysteem aan betekenis zal verliezen, terwijl het politieke en het culturele subsysteem belangrijker worden. De tweede vereiste is de verbinding tussen de subsystemen door normen en waarden. De verbindende principes zijn die van menselijke zelfontplooiing, sociale gelijkwaardigheid en bescherming van de natuur.

Het zijn de politieke partijen, het onderwijs, de media en de NGOís, de particuliere organisaties, die het voortouw kunnen nemen voor maatschappelijke vernieuwing. Dat betekent persoonlijkheidsontwikkeling, culturele verdieping en ecologisering als doelstellingen van de programmaís van politieke partijen, onderwijsinstellingen en media. De oprichting van een nieuwe NGO, gericht op maatschappelijke verandering in deze betekenis is daartoe noodzakelijk.

 

Wat betreft de vernieuwing van de subsystemen zelf het volgende:

Op politiek niveau is het proces van democratisering, het bevorderen van mensenrechten en het streven naar vreedzame oplossingen voor maatschappelijke conflicten nog gaande. Daarin is in de periode van 1950 Ė 2000 vooruitgang opgetreden. Het westerse model is voor vele volken een voorbeeld. Er zijn ook volken en groeperingen die zich juist daartegen verzetten. De poging van sommige westerse landen om deze beginselen met geweld op te leggen, werkt averechts en leidt tot terrorisme.

In de westerse landen is het beginsel van democratische besluitvorming in de politieke sector in hoge mate aanvaard. In de relaties met minderheden wordt gewerkt aan integratie en beperking van discriminatie en ook in de gezinnen neemt de gelijkheid tussen man, vrouw en kinderen toe.

Anderzijds worden ook in de westerse landen deze humanistische idealen voortdurend geschonden. Door de privatisering van bedrijven van algemeen belang, zoals de nutsbedrijven, post en spoorwegen verdwijnt de democratische contrŰle. De V.S. beginnen een oorlog zonder toestemming van de Verenigde Naties. Zij gebruiken methoden van opsluiting en verhoor, die niet in overeenstemming zijn met de internationale verdragen. De V.S. werken ook niet mee aan de totstandkoming van verdragen die de klimaatverandering tegen gaan.

De overheid heeft ook tot taak de rechtvaardigheid in de samenleving te bevorderen. De verschillen in inkomen en bezit in de huidige westerse samenlevingen zijn ethisch onaanvaardbaar. Er zullen maatregelen moeten komen om hieraan een eind te maken. De noodzaak van beŽindiging van discriminatie, van achterstelling van etnische of religieuze groeperingen en van grote verschillen in inkomen en bezit, geldt ook voor vele minder welvarende en arme landen.

Daarnaast zal bij de overheden, nationaal en internationaal, een andere basis voor de besluitvorming gevonden moeten worden. Regeringen en vooral politieke partijen stellen nu hun beleid af op de verkiezingen. Dat zijn korte-termijn belangen. Een goed bestuur richt zich op de lange termijn. Daartoe zouden speciale commissies van de overheden met besluitvormende bevoegdheden moeten dienen. Zij moeten de doeleinden en de mogelijkheden vaststellen. De regeringen en parlementen kunnen dan keuzes maken en voorstellen doen.

 

In de sector van de economische productie, die van het bedrijfsleven, is er geen sprake van democratische verhoudingen. De macht in het bedrijf berust bij de managers en de aandeelhouders, met als gevolg ethisch onaanvaardbare verschillen in macht, bezit en inkomen. Er zal dan ook een proces van democratisering binnen het bedrijfsleven op gang moeten komen. Omdat bedrijven andere belangen nastreven dan overheden, zal die democratische besluitvorming op andere wijze moeten geschieden.

Dat houdt in dat de bij het middelgrote en grote bedrijf betrokken groeperingen (de ďstakeholdersĒ) direct bij het bestuur betrokken zijn. Dat zijn de werknemers, de gemeenschap, maatschappelijke organisaties, de toeleveranciers, de afnemers ťn de kapitaalverstrekkers. Het zwaartepunt ligt daarin bij de werknemers, want zij hebben het meest directe belang bij een gezond bedrijf. Dat heeft consequenties voor de positie van de vakbeweging.

Verder zullen er overwegingen van rechtvaardigheid moeten gelden en dat betekent dat de inkomensverschillen drastisch moeten verminderen. Winsten kunnen worden gebruikt voor extra uitkeringen aan het personeel, investeringen, voorzieningen en sponsoring.

Verder zal ook in het bedrijfsleven het zwaartepunt van de besluitvorming naar de overwegingen betreffende de lange termijn moeten verschuiven. Dat geldt voor alle bedrijfstakken, maar vooral ook voor de grotere en grote bedrijven. Dat betekent dat het productie-apparaat niet wordt gebruikt ter bevrediging van kunstmatig opgevoerde consumptieve behoeften, maar voor het voorzien in algemeen menselijke behoeften, met name de behoeften aan onderwijs, vorming, zorg en bescherming tegen terreur en natuurcatastrofes.

Ook in deze sector zal de gedachte aan ďgroeiĒ plaats moeten maken voor de omschakeling naar duurzame productie en dat kan niet lang meer wachten.

 

Ook op cultureel gebied is een totale vernieuwing noodzakelijk. In de westerse wereld komt de kennis van onze culturele erfenis op steeds lager niveau. Een culturele renaissance kan daarin verandering brengen. De materialistisch-hedonistische mentaliteit zal plaats moeten maken voor een ethiek van natuurontwikkeling, culturele tradities en spiritualiteit. Daarbij kunnen we ook werken aan nieuwe vormen van religie, filosofie en kunst. Het gezin, het onderwijs en de media zijn de verantwoordelijke instituties.

De toekomstige mens zal ook weer esthetische principes in acht moeten nemen. Onze huidige wereld van lelijkheid kan worden afgebroken en er kunnen nieuwe vormen van schoonheid ontwikkeld worden. Schoonheid vinden we in de natuur en in vroegere culturele producten in kunst en architectuur, overal ter wereld. Die kunnen als bron van inspiratie dienen voor nieuwe kunstvormen.

Voor de ontwikkeling van een nieuwe ethiek dienen ook de Centra voor Integraal Denken, waarin kunstenaars, natuurwetenschappers, artsen, psychologen, therapeuten, sociologen, pedagogen, filosofen, theologen en spirituele leiders samenwerken. Zij kunnen mensen, groepen en instituties de weg wijzen naar gezondheid, naar de juiste vormen van therapie, onderwijs, expressie, wetenschap, redenering, vorming en meditatie. Rationeel denken en handelen, bewustwording en de ervaring van eenheid zijn de primaire doeleinden.

 

 

VI†† Wereldregering

 

Tot de golven van vernietiging die deel uitmaken van het proces van evolutie, behoren natuurgeweld en vooral ook oorlogen en massamoorden. Over de oorzaken van laatstgenoemden is nog weinig bekend, maar aangenomen kan worden dat machtsconcentratie, economische uitbuiting en ideologisch fundamentalisme daarmee te maken hebben. Er zijn procedures ontwikkeld om conflicten te vermijden of te beperken. De werking van die procedures is nog verre van efficiŽnt. Het zijn vooral de Verenigde Naties die daartoe veel meer macht en bevoegdheden moeten krijgen. Zware crises kunnen pas verhinderd worden indien er een krachtige wereldregering komt.

In de toekomst zullen steeds meer ecologische crises tot rampen en conflicten leiden. Wij buiten de natuur tot in extreme proporties uit. Wij gaan ook op de verkeerde manier met dieren om. De bio-industrie, de jaarlijkse massale en zinloze slachting onder de jonge zeehonden, de kweek van pelsdieren en het rituele slachten zijn een bewijs voor het inherente barbarisme van traditionele ťn moderne, welvarende samenlevingen. De komende crisis zal dan ook vooral een ecologische crisis zijn. De tsunamiís, aardbevingen en cyclonen in het jaar 2004 en daarna zijn daarvan de voorbodes. De natuur reageert op menselijk wangedrag.

Verder is er steeds het gevaar dat de atoombom in handen komt van terroristische regeringen of groeperingen.

Ook uit de ruimte dreigt gevaar: In 2035 komt de planetoÔde Apophis langs de aarde met kans op inslag. De verwoesting die daarvan het gevolg kan zijn, is niet te overzien. De dreiging van epidemieŽn door aids, griep of andere ziektes is steeds aanwezig. Alleen een ethisch verantwoordelijke wereldregering kan effectief tegen deze gevaren optreden.

Nu streven wij naar privť-rijkdom met als consequentie collectieve armoede. Mensen overal in de wereld willen autoís, t.v.ís, computers, wereldreizen, grote hoeveelheden voedsel.Maar we nemen te weinig maatregelen tegen overbevolking, armoede, sociale onrechtvaardigheid, natuurvernietiging, dierenmishandeling, overstromingen, aardbevingen, perioden van droogte en hittegolven.

Deze processen zijn onomkeerbaar. De politiek en de economie zijn ziende blind. Vele wetenschappers, waaronder die van de Club van Rome, weten dat er binnen enkele tientallen jaren een nieuwe en zware wereldcrisis zal optreden. Dit is onvermijdelijk, tenzij de mensheid de kans aanvaardt om te leren, dat wil zeggen dat we gaan denken vanuit ecologische, sociale en culturele principes. Dan zou er een periode kunnen komen, waarin de wereld wordt geleid door wetenschappelijke modellen, waarin een strikte planning wordt aangegeven van bevolking, productie, verdeling van welvaart, gebruik van natuuurlijke energiebronnen en natuurbeheer.

Een redelijke verdeling van alle middelen over alle mensen is een eerste voorwaarde voor de politieke invulling van een nieuwe ethiek. Dat kan indien de Ėwetenschappelijke - modelmakers en de Ė economische en politieke - uitvoerders voldoen aan de strengste eisen van rationaliteit en ethische verantwoording. Dat geldt ook voor de technici die werken aan de bescherming tegen natuurgeweld en voor anderen die plannen maken voor de kolonisatie van planeten en manen binnen ons zonnestelsel.

 

 

Noordwijk aan zee

 

Al 60 jaar lang bezoek ik het Noordzeestrand in Noord- en Zuid-Holland. Toen ik 11 was ging ik op de fiets door de duinen bij Santpoort naar zee, de hond liep achter mij aan. Nu loop ik door de duinen bij Noordwijk naar het strand. Daar is een restaurantje met uitzicht van Scheveningen tot Zandvoort.

Een strand aan zee, hier en ook elders, is altijd een heel bijzondere plek. Met helder en warm weer worden we geconfronteerd met de 4 natuurelementen, die het leven en de evolutie van dat leven op deze aarde mogelijk hebben gemaakt. Het schone zand, het golvende water, de lucht met wolkenflarden en de stralende zon zijn hier in volstrekte harmonie aanwezig.

Ook de schaarse planten, zoals het helmgras, de dieren, vooral vogels, maar soms ook honden en paarden met ruiters maken deel uit van dat beeld. Volwassenen genieten van de zon en de warmte, de voorwaarden van het ontstaan van al het leven. Kinderen zoeken schelpen en graven ďkastelenĒ met ďgrachtenĒ die bij vloed vol water lopen. Er zijn ook jongelui met vliegers en sommigen spelen voetbal. Af en toe zie je een vissersboot of een zeilboot. Er is koffie en ijs; iedereen is tevreden. De regelmatige golfslag begeleidt het hele tafereel. Kleur, vorm, geluid, natuur en menselijk leven zijn hier ťťn geheel, het ultieme doel van de schepping.

ís Avonds is er de stilte van de natuur in zijn vier elementen.

 

 


 

Noordzeestrand bij avondlicht (foto Hello Cards)

 

 

 

 

B†† Toelichting

 

 

I†† Overgang

 

De periode van1914 tot 1950 is die van de grootste crisistijd in de wereldgeschiedenis. Er hebben 2 wereldoorlogen plaatsgehad, 3 grote burgeroorlogen, te weten in Rusland, Spanje en China, er is een economische wereldcrisis geweest, in talloze landen waren er revoluties, met name fascistische en communistische, en er zijn koloniale bevrijdingsoorlogen gevoerd. In totaal zijn ten minste 70 miljoen mensen door geweld omgekomen.

Na 1950 hadden we te maken met de koude oorlog. In 1989 vond de omwenteling in Oost-Europa plaats, waardoor de tegenstelling oost-west grotendeels is opgeheven. De uitkomst daarvan is de overwinning van de westerse principes, zoals die van de politieke democratie, van de ethiek van de mensenrechten en van procedures die moeten leiden tot het oplossen van politieke geschillen. Deze processen zijn nog steeds gaande, maar duidelijk is dat er in de vorige eeuw na 1950 voortdurend vooruitgang is geboekt.

Op economisch gebied zien we steeds meer een globalisering van productieve activiteiten binnen een wereldwijd liberaal-kapitalistisch systeem. Een uitzondering is de economische invloed van China, waar nog steeds de staatsmacht, onder de ideologie van het communisme, overheersend is.

Daarnaast zijn er nieuwe maatschappelijke principes ontwikkeld. De invloed van collectieve verbanden, zoals die van de religie en van de familie, is afgenomen ten gunste van het individualisme. Het humanisme en de existentiefilosofie hebben het principe van de zelfontplooiing geformuleerd op basis waarvan onderwijs en hulpverlening worden georganiseerd.

IdeŽel gezien is er na 1950 sprake van een teruggang van religiositeit en een sterke toename van wetenschappelijke procedures en daarop gebaseerde kennis. In het algemeen kan gesproken worden van een toename van een atheÔstische, materialistische en pragmatische instelling, met name in het industrieel ontwikkelde deel van de wereld.

 

Vele van de nieuwe principes zijn antithetisch, omdat zij zijn gebaseerd op de afwijzing van de oude sociale structuren en ideŽle voorstellingen. De maatschappelijke macht is in hoofdzaak in handen gekomen van het bedrijfsleven, waar winst, werk en welvaart de centrale doelstellingen zijn. De moderne denkwijzen gaan gepaard met een hedonistische levenswijze. De nadruk op de individuele ontwikkeling heeft in zijn negatieve aspecten egoÔsme en egocentrisme tot gevolg met sociale en psychische conflicten als onvermijdelijke consequenties. Relatieproblemen en psychische verarming, zoals eenzaamheid en verslaving Ė alcohol, drugs, gokken, koopverslaving Ė behoren tot de consequenties

 

Noodzakelijk is het ontwikkelen van nieuwe integrale vormen van organisatie en voorstelling. Het hier voorliggende ontwerp is gebaseerd op de erkenning van de individuele mens als zelfstandige en bewuste eenheid, maar die eenheid maakt ook deel uit van:

1.Een religieuze, etnische of nationale groepering met eigen tradities.

2.Een mensheid die een zeer snel verlopend proces van evolutie doormaakt.

3.Een wereldecologisch systeem, dat is gebaseerd op het evenwicht tussen natuurlijke processen en menselijke activiteiten.

4.De planeet aarde als onderdeel van ons zonnestelsel, de melkweg, het heelal en de kosmos.

 

 

IIDe kosmos

 

De bron van al het bestaande is de Scheppende Intelligentie.

Dat is de oorsprong van een evolutionaire kracht, gericht op een toenemende complexiteit en variatie van levensvormen, toenemende aanpassing aan en beheersing van de materiŽle en natuurlijke omgeving en toenemende verbondenheid met de hele schepping: de kleuren, vormen, klanken, ideeŽn en principes.

Men kan deze scheppingskracht God noemen. Dan bedoel ik wel het deÔstische, onpersoonlijke, godsbegrip. We kunnen ook begrippen uit andere culturen gebruiken. In de oosterse voorstelling (hindoeÔstisch) is Brahman de onpersoonlijke schepper van machten en krachten, die het heelal regeren. Shiva is behalve schepper ook vernietiger. In de Chinese filosofie wordt het begrip TAO, waaruit alles voortkomt en ook weer daarin terugkeert, gebruikt.

Gezien de traditionele kaders behorende bij reeds lang niet meer bestaande samenlevingen en de daarbij behorende associaties die deze voorstellingen oproepen, zullen wij deze begrippen zo weinig mogelijk gebruiken. Het is aan te bevelen een modern begrip te nemen, dat goed aansluit bij een filosofische benadering gebaseerd op wetenschappelijke grondslagen.

 

De drie energetische dichtheden Ė de universa van materie, idee en creatie - kennen ieder een eigen bestaan, maar doordringen elkaar ook.

De materiŽle wereld is voor ons met de zintuigen waarneembaar, veelal ook met behulp van instrumenten. De kenmerken van ruimte en tijd zijn meetbaar. De materie is onderworpen aan de ideŽle krachten, te weten de natuurwetten, gebaseerd op wiskundige principes en de natuurconstanten. Deze principes bepalen de ordening van de materie: het ontstaan van sterrenstelsels, sterren, planeten, manen, kometen, planetoÔden, gaswolken, etcetera.

De ordening van het materiŽle universum heeft zodanige kenmerken, dat onder gunstige omstandigheden leven kan ontstaan. Dat wordt het antropisch principe genoemd: Het materiŽle universum heeft juist de kenmerken, die geschikt zijn om de bouwstoffen voor het ontstaan leven te produceren. Zo komen uit exploderende sterren belangrijke basiselementen van het leven voort, zoals de elementen koolstof en zuurstof. Bij de vorming van planeten kunnen zich omstandigheden voordoen, waarin levende vormen tot ontwikkeling komen. Die planeten moeten dan de juiste samenstelling van materiŽle grondstoffen, zoals de aanwezigheid van water, en de juiste temperatuur kennen.

Het materiŽle deel van de kosmos, het voor ons waarneembare heelal, maakt slechts een gering deel van de totale hoeveelheid energie uit (ca 4%). In de astronomie is bekend dat de niet waarneembare delen, te weten de donkere materie en de donkere energie, kwantitatief een veel belangrijker plaats innemen (resp. ca 21% en 75%). De donkere materie bevindt zich om en tussen de sterrenstelsels. De donkere energie bestaat uit energievormen, die de expansie van het heelal veroorzaken. Deze energie heeft dus een afstotende werking op de ons bekende materie.

In de natuurkunde zijn ook de verschijnselen bekend van de energie van de lege ruimte en van de anti-materie. Die vormen van energie kennen we nog maar in zeer beperkte mate. Het is mogelik dat we hier veel verborgen wetten en krachten vinden, zoals die van de zwaartekracht.

Het is een veronderstelling van dit manifest, dat de verborgen werelden waarover verhalen, mythologiŽn, epossen en religies vertellen, ten dele voortkomen uit bovenzinnelijke waarnemingen in deze energetische velden. Dat zou kunnen betekenen, dat beschrijvingen van elfen, geesten, monsters, engelen, goden, godinnen, het nirwana, de hemel en de hel en alle benamingen die daarvoor gelden, intuÔtieve waarnemingen betreffen van deze werelden gepaard gaande met psychische en sociale projecties, gebaseerd op oerervaringen.

Projecties betreffen voorstellingen van geesten, goden en godinnen die zijn gebruikt om natuurverschijnselen en menselijke eigenschappen te verklaren. Aan God, Allah en Brahman zijn mannelijke kenmerken toegevoegd, zoals ďOnze VaderĒ, ďGrootĒ en ďde HeerĒ. Dat zijn projecties van menselijke ervaringen in de patriarchale samenlevingsvormen. De begrippen hemel en hel dienden als beelden om mensen en kinderen te dwingen de wil van kerkelijke leiders en ouders in die patriarchale samenlevingen uit te voeren.

Het is van belang de intuÔtieve waarnemingen uit andere energetische dichtheden, die een zekere mate van werkelijkheidswaarde kunnen hebben, te scheiden van deze menselijke projecties.

 

De ideŽle krachten geven niet alleen vorm aan de materie. De evolutie van de levende vormen is resultaat van de in het ideŽle universum bestaande mechanismen en blauwdrukken. Deze bepalen de elementaire eigenschappen van de levende vormen, waardoor klassen van soorten ontstaan, zoals micro-organismen, planten, vissen, amfibieŽn, reptielen, vogels, zoogdieren, enzovoort. Evolutionaire processen zijn doelgericht: de realisatie van de in de blauwdrukken vastliggende eigenschappen.

Het in de biologie bekende mechanisme van mutatie en selectie zorgt voor de aanpassing van de soorten aan de ecologische omstandigheden. Het feit dat zich bij de vorming van de soorten geheel verschillende uiterlijke manifestaties voordoen, heeft te maken met het principe van overleven in de veelheid van ecologische systemen, dat tot grote variaties binnen en tussen de soorten kan leiden. Er zijn miljoenen soorten van planten en dieren.

De in sommige kringen binnen de biologie bestaande veronderstelling dat er ďintelligent designĒ aan de ontwikkeling van de biologische soorten ten grondslag ligt lijkt dan ook deels juist. De ontwerpen ofwel blauwdrukken zijn ideŽle structuren, die mogelijk al in de DNA van de cellen van de verschillende levensvormen aanwezig zijn. Bij de ontwikkeling naar toenemende complexiteit kunnen die structuren onder bepaalde omstandigheden een functie gaan vervullen. Het vermogen tot ontwikkeling van dergelijke functies, zoals de sexuele selectie, het vermogen zich te verplaatsen, het vermogen van waarnemen, het jachtvermogen, de zelfbescherming door vluchtgedrag, door het graven van holen of door gif te verspreiden zijn vermoedelijk in de blauwdrukken al aanwezig en kunnen door de omstandigheden geactiveerd worden.

 

De hoogste vorm van energie is die van het scheppend vermogen.

Dit komt voort uit bewustzijn, het besef van bestaan. Bewustzijn is universeel ťn individueel en heeft een teleologische (doelgerichte) structuur, het is gericht op verwerkelijking van de eigen wezenlijke aard.

Alle levensvormen beschikken over bewustzijn, hoe gering dat ook kan zijn. Het bewustzijn van een plant of dier bestaat in het streven naar overleven zowel van de individuele exemplaren als van de soorten. De ideŽle principes van overdaad in de voortplanting en van mutatie en selectie bij de aanpassing aan veranderde omstandigheden, behoren daartoe. Dat geldt ook voor de principes van samensmelting of symbiose van levensvormen, veelal binnen bepaalde ecologische systemen, die gericht zijn op het ontstaan van meer complexe vormen.

Dit streven naar individueel en collectief overleven geldt ook voor het menselijk leven en samenleven. Daarnaast komen de creatieve en ideŽle krachten van de mens tot expressie in de vermogens tot taal, klank, abstractie, expressie, begripsvorming, redenering en voorstelling. Alle producten van organisatie, kunst, techniek, wetenschap, ethiek, religie en filosofie hebben hun oorsprong in het ideŽle universum.

Ook hierbij hebben we te maken met een evolutionair proces van toenemende complexiteit en variatie. Deze komen tot uiting in de veelheid van talen en religies, in de vele vormen van kennis en in de grote variatie in beroepen leidend tot de technische, kunstzinnige, politieke, wetenschappelijke en filosofische prestaties van de mensheid.

 

De ontwerpen van de 3 manifestaties hebben een gemeenschappelijke structuur: Vanuit betrekkelijk simpele oervormen komen door de processen van evolutie meer complexe functionele en structurele vormen te voorschijn met een grote mate van variatie.

Dat gebeurt stapsgewijs: Indien de ene fase van evolutie de volmaakte vorm heeft gevonden ontstaat de volgende fase.

De materiŽle evolutie begint met de vorming van sterren uit het element waterstof. Door de verbranding worden de andere Ė zwaardere - elementen gevormd. Explodeert de ster, dan worden de materiedeeltjes in de ruimte verspreid, waarna door samenklontering planeten kunnen ontstaan. Onder bepaalde omstandigheden zijn dat planeten met een volmaakte materiŽle vorm (de bolvorm), temperatuur en samenstelling. Dat is Ė voor zover wij althans weten Ė een planeet met water, vruchtbare aarde, zuurstof en geschikte temperaturen, zoals onze aarde. Dat zijn de condities waarin meer ontwikkelde vormen van leven kunnen ontstaan.

De tweede fase is die van de levende vormen. Evolutionaire processen voltrekken zich in deze fase met als doel de realisatie van bestaande blauwdrukken, dat wil zeggen ontwerpen van levende vormen, die aangepast zijn aan de gegeven ecosystemen.

Dit proces gaat veelal schoksgewijs. Het uitsterven van de sauriŽrs, de verst ontwikkelde reptielen, door de inslag van een planetoÔde, heeft de verdere evolutie van de vogels en van de zoogdieren mogelijk gemaakt.

Nadat de blauwdrukken van mogelijke plantaardige en dierlijke levensvormen zich gerealiseerd hebben Ė in het water, op het land, in de bomen, in de lucht Ė waren de condities aanwezig voor het ontstaan van de mens. Deze heeft tot nu toe drie fasen van evolutie meegemaakt. Het is hoogst waarschijnlijk, dat zich hierbij rampen hebben voorgedaan.

Het Bijbelverhaal over de uitdrijving uit het paradijs zou daarop kunnen wijzen. De vroegere mensensoorten leefden in ideale omstandigheden in centraal Afrika, een perfect ecosysteem. Door een vulkaanuitbarsting Ė ďeen engel met een vlammend zwaardĒ- zijn zij verdreven, waarna alleen de mens die gegeten heeft van de ďboom der kennisĒ Ė de homo sapiens ofwel de moderne mens- kon overleven.

In deze fase van de menselijke soort worden ook stadia van evolutie doorgemaakt. De variŽteit van stammen van oermensen Ė vissers, verzamelaars, jagers, nomaden - zijn op diverse plaatsen door verovering samengevoegd. Daardoor kon landbouw en veeteelt, handel en elementaire productie van goederen tot stand komen. Door de bewerking van steen konden steden, tempels en pyramiden gebouwd worden. Het gebruik van het paard en van de schrift maakten communicatie en administratie mogelijk. De leiding van de stadstaten werd uitgeoefend door dekoning. Stadstaten werden samengevoegd tot natie-staten en keizerrijken. De religies waren noodzakelijk om eenheid te scheppen.

Bij de overgang van de oersamenleving naar de eerste hoogkulturen van SumeriŽ, Egypte, de Indus en China Ė vanaf circa 4000 v. Chr. zou de ďzondvloedĒ van belang kunnen zijn. Dit verhaal komt in vele oude culturen voor, zoals het Egyptische verhaal over Atlantis. Het is waarschijnlijk dat het smelten van de ijskappen na de laatste ijstijd daarin een rol heeft gespeeld.

Deze culturele bloei heeft zich binnen het gebied van de Middellandse Zee verder voltrokken. Daarbij deed zich een culturele differentiatie voor: de joodse, de christelijke en later de islamitische godsdiensten, de Griekse filosofische systemen en de Romeinse literatuur en wetgeving. Deze werden opgenomen in de smeltkroes van volken van Europa, waarinnieuwe, krachtige culturele impulsen tot bloei konden komen, te weten die van de wetenschap, de technologie, de industrie en de democratie. Grote chaos en oorlogen Ė godsdienstoorlogen, Napoleontische oorlogen, eerste en tweede wereldoorlog, revoluties en economische crises - waren nodig om de oude structuren te vernietigen. De macht van koningen, keizers, adel en kerk werden gebroken. Daardoor kwamen de nieuwe impulsen tot volle ontwikkeling.

Dit proces gaat nog steeds voort en is onomkeerbaar. De moderne samenleving krijgt meer en meer zijn vorm, maar de inherente tegenstellingen zijn in het nieuwe concept reeds aanwezig.

Het menselijk avontuur gaat wel verder tot en met de verwezenlijking van alle potenties: Dat zijn de absolute materiŽle manifestaties, de absolute ideŽel gefundeerde processen en het absolute bewustzijn. De fundamentele rationaliteit, de ethiek van eenheid en de esthetiek van schoonheid behoren daartoe.

De hele keten van evolutionaire sprongen is reeds in het oorspronkelijk ontwerp aanwezig.

 

††

 

IIIDe aarde

 

Er zijn berekeningen gemaakt over het aantal planeten in het heelal waarop zich intelligente levensvormen kunnen voordoen. Sommige berekeningen komen op duizenden alleen al in onze melkweg, anderen op vrijwel geen enkele. Het SETI-project, Search for Extra-Terrestrial Intelligence, heeft voor zover bekend nog niet tot resultaat geleid.

Leven in de betekenis van een levend organisme kan ontstaan op planeten, die de geschikte kenmerken hebben. Op dit moment (2006) zijn er circa 150 sterren, waarvan vaststaat dat zij een of meer planeten hebben (exoplaneten). Geschat wordt dat de helft daarvan omstandigheden kent met gunstige voorwaarden voor het ontstaan van leven.

Dit resultaat is pas het begin van het onderzoek naar exoplaneten.

Binnen ons zonnestelsel is er zeer waarschijnlijk ontwikkeld leven geweest op Mars. Het landschap blijkt mede gevormd door opgedroogde rivierbeddingen, er is een heuvel in de vorm van een menselijk gezicht waargenomen, er is een teken op een rotsblok gevonden.

Het verschijnsel UFO zou kunnen wijzen op levensvormen die van buiten het zonnestelsel komen. UFOís zijn wijdverbreid waargenomen, ook al in de Middeleeuwen. Er komen steeds weer nieuwe meldingen. Het verschijnsel bestaat uit waarnemingen, soms ook met radar, van duidelijk te onderscheiden lichtgevende bol- of sigaarvormige objecten, die zeer kunstmatige bewegingen maken. Dat duidt op de aanwezigheid van intelligente sturing. Aangezien er in ons zonnestelsel geen waarnemingen zijn gevonden over buitenaardse, nu bestaande intelligente levensvormen, zouden de UFOís vanuit een ander planetenstelsel moeten komen.

Het is uiterst waarschijnlijk dat er talloze planeten bestaan met intelligente levensvormen. Op de aarde zijn de zoogdieren tot en met de mens geŽvolueerd. Waarschijnlijk kunnen ook op exoplaneten diersoorten bestaan die evolueren tot intelligente levensvormen. Dat hangt af van de reeds bestaande blauwdrukken en de natuurlijke condities, die deze manifestaties al of niet mogelijk maken. De feitelijke condities op de aarde waren gunstig voor het ontstaan van leven en ook nu zijn de voorwaarden aanwezig voor het voortbestaan van een grote variatie van levensvormen en van een in omvang sterk toegenomen mensheid.

Niettemin liggen er crises op de loer. Zo zullen er technieken ontwikkeld moeten worden om gevaarlijke planetoÔden af te weren en we zullen bovendien andere planeten geschikt moeten maken om te gaan bewonen.

Daarnaast bestaat ook de mogelijkheid dat de voorwaarden voor het leven op de aarde worden geschaad door het ingrijpen van de mens zelf. In de ecologie wordt gewezen op de opwarming van de aarde veroorzaakt door de uitstoot van broeikasgassen. Extreme weersomstandigheden en verschuivingen in de vegetatiezones zijn onontkoombaar*). Vele ecosystemen zijn reeds aangetast, waaronder de tropische oerwouden.

De grondstoffen zoals olie en gas raken op termijn op met als mogelijke consequentie massale conflicten tussen staten. De posities van Rusland en van de islamitische landen in het Midden-Oosten zijn daarbij in het geding.

We zullen hiermee rekening moeten houden. In de eerste plaats zullen we onze levensstijl moeten aanpassen teneinde verder verbruik van grondstoffen en verdere aantasting van het natuurlijk milieu te voorkomen. Dringend nodig is ook de ontwikkeling van nieuwe technieken van energie-opwekking, industriŽle productie en vervoer.

Ook de snelle bevolkingsgroei, met name in Zuid-Azie, Afrika en Zuid-Amerika, vormt een bedreiging voor de stabiliteit van de wereldsamenleving. De te verwachten tekorten aan voedsel en water leiden tot migratie naar het rijke westen met de daarbij gepaard gaande problemen door de grote verschillen in welvaart en cultuur.

 

IVDe mens

 

Al wat leeft heeft bewustzijn, dat is het vermogen tot waarnemen. Dat geldt voor een micro-organisme, een plant, een dier en een mens. Bewustzijn is ook idee, de gedachte die op de waarneming volgt. Een micro-organisme zoekt voedsel, vermenigvuldigt zich en past zich aan bij de omgeving. BacteriŽn die ziektes verwekken kunnen immuun worden tegen de antibiotica. Een plant kan mensen herkennen, die de plant schade hebben toegebracht. De vis die gevangen wordt heeft een besef, hoe gering ook, gevangen te zijn en spartelt. Instinctieve reacties worden gekenmerkt door waarneming, gedachte en organische beweging. Hoger ontwikkelde dieren kennen ook emotionele ervaringen. Dat kunnen we zien bij honden met hun gehechtheid aan de baas of bazin.

Mensen kennen rationele overwegingen, de berekening of een bepaalde handeling voor- of nadeel oplevert. Meer ontwikkelde mensen kunnen rationele overwegingen maken met verdergaande werking, bijvoorbeeld of een politieke maatregel voor of nadelen heeft voor een bepaalde groep, volk, natie of de mensheid.

Een menselijk leven van 60, 80 of 100 jaar is niet meer dan een seconde van de kosmische tijd. Maar het menselijk bewustzijn is onsterfelijk. De wil tot bestaan en tot ontwikkeling is niet aan plaats en tijd gebonden. Alles wat mensen maken aan producten van techniek, kunst, wetenschap, filosofie, theologie bestaat reeds in de wereld van de idee, maar de expressie daarvan is afhankelijk van de omstandigheden in ruimte en tijd.

Het individuele bewustzijn zoekt zijn weg in de werelden van creatie, idee en materie. Indien het is gebonden aan ideŽle vormen, zal het in die wereld leven. Indien het bewustzijn is gebonden aan de materie, dan zal het daarin een vorm zoeken. De ontwikkeling van het menselijk bewustzijn verloopt door honderden, misschien wel duizenden levens op deze en andere planeten. In die werelden kunnen we onze lessen leren. Daarbij kunnen we een onderscheid maken in vijf stadia van ontwikkeling.

We beginnen deze reis als mens in het biologische stadium. De motivatie is overleven. Dat geldt voor het individu dat zoekt naar voedsel, bescherming en veiligheid. Maar ook de familie, de etnische of religieuze groep en de natie waartoe het individu behoort, streven naar voortbestaan. Daartoe dient de sexualiteit, de voortplanting. Het kind is de garantie van toekomstig bestaan van de gemeenschap. In het biologische stadium worden de driften ontwikkeld.

De tweede stap van de motivatie is die van de sociale acceptatie. Iedereen behoort tot een sociale groepering, etnisch, nationaal, religieus of beroepsmatig. We willen in zoín groep een erkenning als groepsgenoot, een collectieve identiteit. Dat kan een conflict opleveren met de biologische motivatie, hetgeen tot uiting komt in emotionaliteit. In de meeste religies is de sexuele expressie aan strikte regels gebonden en dat leidt tot spanning. In de westerse wereld is er op dat gebied meer vrijheid, maar de kinderen en de jongeren moeten naar de school of naar het werk om praktische en intellectuele prestaties te leveren. De vrijheid is ook beperkt, maar dan op een andere manier.

De spanning tussen de biologische en de sociale motivatie leidt tot de ontwikkeling van een eigen psyche, een bewust ego, waarin het zelfbeeld van de mens, de persoonlijke identiteit, tot uitdrukking komt. De egobewuste mens vertegenwoordigt het derde, psychologische stadium van menselijke evolutie. Hierin wordt het verstand ontwikkeld.

Het vierde, ideŽle niveau van de menselijke motivatie kan verschillende vormen aannemen. De mens die bezig is met techniek, wetenschap, filosofie en/of religie zoekt naar kennis en de toepassing daarvan. Dat is het streven naar kennis of waarheid. Schoonheid vinden we in de artistieke vormen van expressie, zoals de beeldende kunst, de muziek, de dans en de literatuur. Het scheppend vermogen kan zich ook richten op de medemens. De ouders met het kind, de arts, de verpleger, de therapeut in de relatie met de patiŽnt, de leraar en de leerling, zij kunnen altruÔstisch gedrag vertonen, ook wel liefde genoemd.

Het hoogste stadium van motivatie is dat van de mysticus, de religieuze leraar, die de eenheid van zijn eigen bewustzijn met het universele bewustzijn realiseert. Zelfopoffering en meditatie zijn de daartoe gangbare wegen.

 

De weg van de mens gaat door deze stadia, met geluk en leed, succes en vertwijfeling. In de regel leven we in meerdere stadia tegelijk. De harmonische mens leeft in een evenwichtige ontwikkeling van de vijf stadia.

In elk van deze stadia dreigt het gevaar van mislukking.

In het biologische stadium zijn dat de angst en de verslaving. De angst is niet te kunnen overleven door honger of oorlog. De verslaving is de extreme gehechtheid aan voedsel, sex en verdovende middelen.

In de sociale motivatie ligt de agressie op de loer. Terrorisme, fundamentalisme en fanatisme zijn de mislukte expressievormen van het groepsbewustzijn. Maar de agressieve neiging kent ook de vorm van zelfagressie door masochisme of zelfmoord. Agressief gedrag ontstaat indien het vermogen tot zelfexpressie wordt geblokkeerd.

De mens die zijn ego tot doelstelling van zijn handelen maakt streeft naar macht, roem of bezit. Hij/zij is niet meer deel van de groep, maar de groep is object van eigen zelfbevestiging. Hier vinden we de leiders van de radicale politieke bewegingen. Zij maken misbruik van de ideŽle krachten van de religies, de ideologieŽn en de nationale sentimenten met als doel machtsuitoefening tot en met de vernietiging van andersdenkenden.

Ook in de ideŽle motivatieniveauís kan er veel misgaan. De vader of moeder, de arts, de therapeut of de leraar kunnen hun kind, patiŽnt, cliŽnt, student voor hun eigen doel gebruiken. Voortdurend komen er gevallen van mishandeling en misbruik voor. De technicus, de wetenschapper, de priester maken dan wapens, propageren dogmaís of stimuleren persoonlijkheidsverheerlijking.

In de artistieke expressie gaat het mis indien het doel van de schoonheid ter zijde geschoven wordt. Zo heeft ďde meest individuele expressie van de meest individuele emotieĒ in de vorm van atonale muziek en nonfiguratieve schilderkunst voornamelijk lelijkheid opgeleverd.

Ook in de hoogste vorm van menselijke motivatie vinden we aberraties, zoals de godsdienstleiders en guruís die hun aanhangers afhankelijk maken.

Het is onze taak op deze aarde na te gaan op welk niveau van bewustzijn wij bezig zijn en hoe we deze krachten in onderlinge verbinding kunnen gebruiken. Elk individu zal voortdurend alert moeten zijn op zijn motivatie. We noemen dat zelfreflectie, een essentieel kenmerk van menselijke evolutie en van zinvol leven.

De mens die alle stadia van bewustzijn heeft doorlopen, komt niet meer terug op de aarde. Deze wordt herboren op een andere planeet of blijft voortbestaan in de werelden van idee en bewustzijn.††

 

 

VDe maatschappij

 

Een sociaal systeem heeft steeds een historisch bepaalde vorm, in de regel gedomineerd door ťťn van de subsystemen. In de geschiedenis van de westerse wereld zien we steeds een afwisseling van dominante subsystemen.

Het Romeinse Rijk was de tijd van ďbrood en spelenĒ, een materialistisch-hedonistisch georiŽnteerde samenleving met een sterk, centralistisch bestuur. Het politieke subsysteem, waarin de Romeinse keizer een uiterst belangrijke rol speelde, was de dominante factor.

Na de verspreiding van het christelijk geloof werden West- en Midden-Europa gedomineerd door de Rooms-Katholieke Kerk. De samenleving werd overheerst door het geloof, de cultuur dus en de bijbehorende instituties. De macht van de koningen was in de regel beperkt, de koning werd door de Paus gekroond. Elke dominantie leidt tot misbruik en zo ontstonden de revolutionaire bewegingen van de Renaissance en vooral ook van de Hervorming met zijn godsdienstoorlogen.

Daarna, in de 16e, 17e en 18e eeuw was de macht van de koningen en van de adel, de politieke macht, overheersend. De opstand daartegen kwam het eerst tot uiting in de Franse Revolutie. In de 19e en 20e eeuw kreeg het economisch stelsel, in feite de bourgeoisie, dat is de groep van de ondernemers in handel en industrie, steeds meer macht en dat proces zet zich nog steeds en in versneld tempo voort. We hebben nu opnieuw een materialistisch-hedonistisch maatschappelijk stelsel, maar dan gedomineerd door het bedrijfsleven, de economische machten.

In de crisistijd van 1914 Ė 1950 werden de machten van koningen, keizers, adel en geestelijkheid definitief ondergraven. Daarna zijn de nieuwe principes van denken, de nieuwe politieke ideeŽn en de nieuwe machten, zoals die van de V.S. opgekomen.

Die nieuwe ideeŽn gelden niet voor het economisch subsysteem. Weliswaar vindt daarin een technologische revolutie plaats, maar het blijft een autoritair en disciplinair stelsel dat een steeds meer overheersende positie in de industrieel ontwikkelde samenlevingsvormen inneemt. De politieke en culturele systemen zijn in het huidige neo-liberalisme ondergeschikt gemaakt aan de economie en dienen vooral als ďtoeleveringsbedrijfĒ: het garanderen van afzet, inkomen en werk. Ook nu leven we dus steeds meer in een periode van brood en spelen, met dit onderscheid dat we in de huidige situatie streven naar ďmeer brood en meer spelenĒ voor meer mensen, met als consequenties meer welvaart, maar ook sociale onrechtvaardigheid en ecologische destructie.

In andere samenlevingsvormen Ė traditioneel-autoritair of communistisch-autoritair - overheersten tot voor kort de politieke subsystemen. Maar ook hier treedt in veel gevallen een overgang op naar de economische dominantie. In Rusland zien we een versterking van de economische machten, India begint een belangrijke rol te spelen in de informatieverwerking, in China groeit de industriŽle massa-productie. Dat gaat eveneens gepaard met de accumulatie van rijkdom in de handen van een kleine groep ondernemers, managers en kapitaalbezitters.

In de sociologie en de sociale filosofie heeft een aantal schrijvers gepleit voor een integratie van de 3 subsystemen zonder dominantie van ťťn van de subsystemen. Evenwicht en integratie van subsystemen leiden tot een gezonde samenleving. Die integratie kan verwezenlijkt worden door het toepassen van algemene geldigheid van de principes van democratische besluitvorming en individuele ontplooiing. De economie komt dan ten dienste van de mens en niet andersom. Op deze wijze is een meer rechtvaardige samenlevingsvorm mogelijk. Bovendien kan het productieproces plaats vinden binnen het kader van de voorwaarden van duurzaamheid.Dat impliceert de omschakeling naar milieuvriendelijke energiebronnen en vervoerssystemen. Het zijn de politieke partijen ťn de bedrijven zelf die daartoe het initiatief moeten nemen.

 

Ook op cultureel gebied zal een totale vernieuwing plaats moeten vinden. De programmaís van het onderwijs en van de media worden dan gericht op brede culturele informatie en op persoonlijkheidsvorming. Dat betekent kennis van alle culturele tradities, die van belang zijn voor de communicatie en de integratie van bevolkingsgroepen. In Europa zal aandacht geschonken moeten worden aan de meer dan drieduizend jaar oude ideŽle tradities, die we terugvinden in de stromingen van het jodendom, het christendom, het humanisme, de Verlichting, het liberalisme, de romantiek en het socialisme. Vanwege de globalisering ťn vanwege de aanwezigheid van minderheden uit andere culturen zullen we evenzeer het hindoeÔsme, het boeddhisme, het taoÔsme en vooral ook de islam in de programmaís moeten opnemen.

Die vernieuwing betekent ook een einde van alle destructieve activiteiten in de wereld van de media, dat wil zeggen de programmaís met sex, geweld, geld, sensatie en vernietiging als hoofdthema.

 

De Centra voor Integraal Denken zullen op artistiek, wetenschappelijk en filosofisch gebied de nieuwe vormen van denken en van expressie kunnen ontwikkelen. De artistieke expressie wordt gebaseerd op basis van de principes van natuurlijke vormgeving. In de natuurwetenschappen zal aandacht geschonken worden aan de verborgen krachten, waaronder paranormale verschijnselen. Op medisch gebied zullen zowel de gangbare als de alternatieve geneeswijzen beoefend worden. De psychologie en de psychotherapie worden gebaseerd op de humanistische en transpersoonlijke richtingen. Sociologen zullen wegen moeten aangeven naar de oplossing van maatschappelijke problemen, zoals etnische en religieuze conflicten. De pedagogen geven advies over kindvriendelijke vormen van onderwijs. Filosofen, theologen en spiritueel georiŽnteerde denkers zoeken de weg naar een aan de nieuwe tijd aangepast wereldbeeld, gericht op culturele groei en spiritualiteit en de daarbij behorende praktijken, zoals dialoog, yoga en meditatie.

De bedoeling van het onderbrengen van deze richtingen in ťťn instituut is dat er onderlinge beÔnvloeding plaats vindt op basis van dialoog en niet op basis van dogmatiek, discipline en/of autoriteit.

 

 

VIDe toekomst

 

De dreiging van toekomstige catastrofes is groot. Alleen een krachtige wereldregering kan deze rampen voorkomen of de gevolgen daarvan beperken. Die wereldregering zal moeten beschikken over politieke, militaire, ambtelijke, hulpverlenende en financiŽle middelen en over regulerende bevoegdheden. Gezien de genoemde dreigingen is de realisering daarvan op korte termijn noodzakelijk. Ook de ontwikkeling van kennis en techniek, zoals die van de ruimtevaart is een taak van de wereldregering.

Zowel het wereldparlement als een wereldregering, alsook de bovennationale en nationale parlementen en de regeringsleiders zullen op democratische wijzen, direct of indirect verkozen moeten worden. De leiddraad voor het politieke, economische en culturele beleid wordt gevormd door wetenschappelijke modellen en de genoemde ethische uitgangspunten. De ontwikkeling van de cultuur en van de natuur krijgen veel belangrijker posities dan nu het geval is. In de Centra voor Integraal Denken worden daartoe de basisprincipes ontwikkeld.

Teneinde dictatuur, persoonsverheerlijking en corruptie te voorkomen dienen de politici te beschikken over de noodzakelijke praktische, rationele en ethische vermogens, die worden getest door wetenschappelijke commissies.

 

 

Oeschinensee

 

Als kleine jongen kwam ik al in de bergen. Mijn vader ging in de vakantie met de auto naar de Harz in Duitsland of naar het Berner Oberland in Zwitserland. Toen ik 18 was kocht ik een motorfiets en ik reed met een vriend uit Leiden (we waren studenten) naar Duitsland, Oostenrijk, ItaliŽ en Zwitserland. Later deed ik hetzelfde met mijn vriendin en daarna ging ik per auto met het gezin in dezelfde richting.

Het gebied van de alpen is erg gecultiveerd. Er zijn overal wegen, dorpen, boerderijen, hotels, treintjes en liften naar boven. Het Berner Oberland is een heel bijzondere streek. Wij zien daar niet alleen de bergen met hun gletschers en ijskappen (die momenteel snel smelten), maar ook de architectuur die volgens strenge regels is gebonden aan de chalÍtstijl. De moderne vormloze blokkendozen, die we elders in de bergen wel aantreffen, zijn hier vrijwel niet te vinden.

De Oeschinensee bij Kandersteg is een bijzonder mooie plek. Er is een restaurantje aan het strakblauwe meertje met uitzicht op de omringende bergen met sneeuwtoppen. Er is begroeiing met sparren en alpenrozen. Dieren zijn er niet veel, een enkele vogel en als we geluk hebben zien we een Murmeltier (grote marmot) of een gems. Het hotel met restaurant is gebouwd in chalÍtstijl en uiteraard waait er de Zwitserse vlag.

De mensen zitten vredig op het terras, drinken koffie of wijn en praten over de gebruikelijke onderwerpen. Kinderen gaan met waterfietsen op het meertje en dan zijn er natuurlijk de wandelaars en bergklimmers, die langs de smalle paadjes komen en gaan. Toeristen komen vanaf de cabinelift te voet of met de paardenkar om het uitzicht te bewonderen. Er is hier een zuivere harmonie van het leven met de elementen: het water, de blauwe hemel, de natuur en de mensen met hun bewondering voor de miljoenen jaren oude bergen.

 

 

Oeschinensee in Zwitserland (foto kalender Berner Oberland)

 

 

 

 

†††††††††††††† C†† Methodologie

†††††††††† Inleiding

 

Het Manifest en de toelichting vereisen een nadere verklaring van de methodologische uitgangspunten. Welke redenering ligt aan dit manifest ten grondslag?

De korte schets van dit wereldbeeld, inclusief een kosmologie, een mensbeeld, een maatschappijbeeld en een toekomstbeeld, is gebaseerd op het principe van integraal denken, in dit geval de integratie van wetenschappelijke, filosofische en religieuze voorstellingen. Het gaat dan om de integratie van zowel wetenschappelijke verworvenheden, alsook van een aantal belangrijke filosofische en religieuze opvattingen van westerse en niet-westerse origine.

Integraal denken gaat uit van empirische gegevens, die object zijn van wetenschappelijke kennis. Hieruit kunnen conclusies getrokken worden over de feitelijke werking en samenhang van waarneembare verschijnselen (causaliteit). Over de betekenis en vooral de impliciete bedoeling van de verschijnselen (teleologie) levert wetenschappelijke kennis slechts zeer beperkte informatie. Daartoe hebben we veronderstellingen nodig gebaseerd op filosofische en/of religieuze uitgangspunten. De veronderstellingen van het integrale denken gaan uit van de principes gebaseerd op:

-         de logische redenering,

-         de ethische principes van rechtvaardigheid, zinvolheid en heelheid,

-         het esthetisch argument, dat van schoonheid.

 

Feitelijke uitgangspunten

 

Het is een uit de astronomie bekend gegeven dat het heelal Ė het materiŽle universum Ė is ontstaan uit de Big Bang, de oerknal, een volstrekt chaotische explosie van energie. Het heelal is geen chaotisch geheel gebleven, maar heeft in de loop van zijn ontwikkeling een duidelijke structuur gekregen, die van de sterrenstelsels, sterren, planeten, kometen, enzovoort. Dat is het gevolg van het feit dat alle materie gehoorzaamt aan de natuurwetten, die een wiskundige basis hebben. Ook de fundamentele natuurconstanten (zoals de lading van atoomdeeltjes) zijn een factor in de ordening van de materie. Die orde zien wij in onze melkweg en ook in de talloze sterrenstelsels elders in de ruimte.

In dit heelal zijn planeten ontstaan, waaronder de aarde, met gunstige condities voor de ontwikkeling van leven: plantaardig, dierlijk en menselijk leven. Momenteel wordt aangenomen, dat er ook andere planeten zijn, misschien wel een groot aantal, die soortgelijke condities kennen met mogelijk dezelfde of een andere weg van evolutie. Processen van evolutie kennen in de regel een langdurig tijdsbestek, maar de evolutie van het menselijk leven, met name in de laatste vijfduizend jaar, laat een zeer snel verlopend proces zien.

Over de betekenis en de bedoeling van deze processen bestaan velerlei opvattingen. Die kunnen wij vinden in de belangrijke religieuze en filosofische geschriften, terwijl er ook veronderstellingen worden geponeerd op basis van wetenschappelijke theorieŽn. Die opvattingen zijn gebaseerd op redenering en/of ďopenbaringĒ.

De veronderstellingen in dit manifest maken gebruik van sommige van deze denkbeelden.††

 

Veronderstelling 1

Ordening

 

Het is niet waarschijnlijk dat uit de chaos van de oerknal door toevallige omstandigheden een strikte ordening van de materiŽle vormen kan ontstaan. Uit chaos kan alleen chaos voortkomen. Er zijn mij geen voorbeelden bekend, waarin uit zuivere chaos zonder inmenging van een ordenende macht een geordend geheel is ontstaan. De ordening van het materiŽle universum is het gevolg van de daaraan ten grondslag liggende wiskundige principes en de natuurconstanten. Het ontstaan van levende vormen en de daarin optredende toenemende complexiteit heeft te maken met de evolutionaire processen, waaronder die van differentiatie en integratie, chaos en vernieuwing, aanpassing door mutatie en selectie.

Deze principes en constanten kunnen alleen voortkomen uit de wil en bedoeling van een ordenende macht, een Scheppende Intelligentie. De bedoeling is klaarblijkelijk het scheppen van voorwaarden voor toenemende complexiteit en intelligentie. Het antropisch principe (zie toelichting par. II) wijst in dezelfde richting. Dat kunnen we uit de feiten volgens logische redenering afleiden en moet dus als een veronderstelling met een hoge mate van waarschijnlijkheid worden beschouwd.

 

Veronderstelling 2

Universums

 

Uitgangspunt van dit manifest is ten tweede dat er diverse universa van energie bestaan, te weten een creatief, een ideŽel en een materiŽel universum. Uit het creatieve universum stammen de impulsen tot ontwikkeling zoals de processen leidend tot toenemende complexiteit en intelligentie als manifestaties van bewustzijn (dynamica). In het ideŽle universum liggen de principes vast die de eigenschappen van de materiŽle en de levende vormen bepalen (statica).

Het is denkbaar dat deze energetische universums corresponderen met de in de astronomie bekende velden die donkere energie en donkere materie worden genoemd. Verwezen wordt ook naar de natuurkundige denkbeelden over de energie van de lege ruimte en de anti-materie. We kunnen door middel van waarneming en redenering, maar vooral ook door onze intuÔtie met deze universa in contact komen. Vele religieuze en literaire producten zijn op deze wijze ontstaan. Zij zijn deels producten van deze vormen van kennis en deels het gevolg van psychische en sociale projecties en daarvan uitgaande intellectuele bewerkingen.

Veronderstelling 3

Evolutionaire sprong

 

De veelvormigheid van de materie is het resultaat van de daarin aanwezige natuurkundige wetmatigheden. De complexe biologische manifestaties zijn de feitelijke gevolgen van algemeen voorkomende biologische mechanismen. Welke principes aan de evolutie van de levende vormen ten grondslag liggen is nog niet geheel duidelijk. Het darwinistisch mechanisme is ongetwijfeld van belang voor de directe aanpassing van een biologische soort aan de omgeving. Dat een hele serie van die aanpassingen tot een nieuwe soort leidt, is niet waarschijnlijk. Er zijn geen gevallen bekend dat door mutatie en selectie meer complexe en meer functionele levensvormen zijn ontstaan.

Uitgangspunt is dat een nieuwe soort met een hogere graad van complexiteit ontstaat door een plotselinge verandering, die reeds in de genetische structuur latent aanwezig is. Dit verschijnsel is bekend in onze menselijke wereld. Er worden voortdurend individuen geboren met bijzondere eigenschappen, die genetisch niet verklaarbaar zijn. Dat kan leiden tot grote maatschappelijke veranderingen, zoals het ontstaan van wetenschap en techniek.

De bron van nieuwe functies zou in de blauwdrukken van micro-organismen, planten, dieren en mensen en de daaruit voortvloeiende vermogens aanwezig kunnen zijn. Deze blauwdrukken maken net als de wiskundige principes deel uit van het ideŽle universum.

 

Veronderstelling 4

ReÔncarnatie

 

De menselijke evolutie kent duidelijke stadia van eenvoudige naar meer complexe structuren. Dat geldt voor de psychische, de sociale en de intellectuele kenmerken. Ook hierbij hebben we met wetten en blauwdrukken te maken. Deze betreffen de menselijke psychische eigenschappen volgens de genoemde stadia, de ontwikkeling van de sociale ordening naar meer complexiteit en de daarbij behorende toename van rationele en ethische vermogens (ethica).

Een van de wetmatigheden betreft de leer van karma en reÔncarnatie: deze is de uitdrukking van de evolutionaireprincipes, die aan het scheppend bewustzijn ten grondslag liggen. Elk bewustzijnswezen, elke entiteit heeft als opdracht de verwezenlijking van zijn inherente mogelijkheden. Daartoe moeten de bewustzijnsstadia van de micro-organismen, de planten, de dieren en het mens-zijn doorlopen worden.

De leer van karma en reÔncarnatie is logisch, zinvol en rechtvaardig. Het bewustzijn volgt de weg van ontwikkeling naar complexiteit en creativiteit en elke bewustzijnseenheid krijgt daartoe de kans. In de menselijke fase behoren vrijheid en onderworpenheid, armoede en rijkdom, onvermogen en genialiteit tot de weg. Teleurstelling en lijden, maar ook geluk en vervulling zijn deel daarvan. De precise werking van deze wetmatigheid moet nog ontdekt worden.

De kern van deze weg is het leerproces: Iedere nieuwe ervaring kan tot inzicht leiden. Het perspectief is steeds aanwezig: De weg naar het hogere stadium van bewustzijn en die weg is er voor ons allemaal.

 

Mysterie

 

Wij kunnen constateren dat het universum, voor zover wij dat kennen, voortkomt uit een intelligent ontwerp gekenmerkt door ordening, evolutie en de krachten van eenheid en schoonheid. Een ontwerp impliceert een ontwerper, maar er zijn geen verdere aanwijzingen over de aard van deze ordenende macht. Voor ons rest slechts de verwondering, het mysterie, het vraagteken.

Het is wel waarschijnlijk dat de processen van toenemende complexiteit en intelligentie op deze aarde voortgaan. Net zoals in de werelden van de materie en van de levende vormen, de planten en de dieren, waarin functionele en expressieve volmaaktheid is ontstaan, kunnen we verwachten dat in de mensheid complexiteit en intelligentie toenemen totdat volledige rationaliteit, ethische verantwoording en esthetiek gerealiseerd zijn. Dat is een hoge verwachting, maar deze moet gezien het tempo van de menselijke evolutie als reŽle mogelijkheid worden beschouwd.

 

Bennebroek/Bronsbergen

2005-2006

 

 

 

*) Enkele recente gegevens betreffende klimaatverandering:

- Europa 2003: de heetste zomer in 50 jaar;

- Zuid-Frankrijk: Augustus 2004: zeer zwaar noodweer;

- Japan 2004: 23 cyclonen, meer dan ooit;

- Florida 2004: 4 cyclonen, w.o. de grootste in omvang ooit gemeten;

- CaliforniŽ Januari 2005: de grootste overstromingen ooit;

- AustraliŽ, regio Melbourne, febr 2005: de grootste overstromingen in 120 jaar;

- VS New Orleans e.o.: augustus 2005: cycloon Katrina: de grootste overstromingen ooit;

- Midden-Europa: zomer 2005: zware overstromingen, in Zwitserland meeste schade ooit;

- Portugal voorjaar, zomer 2005: langste periode van droogte ooit;

- AziŽ, Oost-, Midden-Europa: winter 2005-2006: extreme sneeuwval en extreem lage temperaturen;

- AustraliŽ, maart 2006: zwaarste cycloon in tientallen jaren;

- China, Thailand: mei 2006: zware overstromingen;

- Wereld: jaar 2006: hoogste gemiddelde temperatuur ooit.

+ De metingen van de satelliet envisat (februari 2005) laten ernstige vervuiling zien van de lucht in

†† grote delen van Nederland, BelgiŽ, Ruhrgebied, Noord-ItaliŽ, oostkust V.S. en oostkust China.

+ De gletschers in de Alpen en op de Zuidpool vertonen sedert 1850 snelle afsmelting.

+ De orkanen en cyclonen in de Atlantische en de Stille Oceaan nemen sedert 1980 in kracht en duur toe,

†† maar niet in aantal.

+ De sneeuwkappen van de Himalayaís nemen sedert 1997 snel in omvang af.†††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††††† ††††

 

 

Literatuur:

 

Hans R.Vincent. Ons wereldbeeld en het integrale denken.

Op zoek naar de eenheid van religie, filosofie en wetenschap.

Kampen 2000. Hierin literatuurverwijzing.

Zie ook:

- Pagina 2 van de Website Integraal Denken: Toepassingen van het integrale denken.

- Recente publicaties over DNA, ďintelligent designĒ, atheÔsme, evolutie, sterrenkunde, ecologie.

†††††††††††††† - Publicaties van de ClubvanRome/Erasmus Liga, waaronder de Millenniumverklaring 2000.

Andere manifesten:

+ Communistisch Manifest Ė Karl Marx 1848

+ Manifest. Stop de uitverkoop van de beschaving. Mies Bouhuys, Wouter van Dieren, e.a. 2001

+ Mijn Manifest voor de Aarde Ė Michael Gorbatsjov 2003. Hierin: Het Handvest van de Aarde

+ AtheÔstisch Manifest en de onredelijkheid van religieĖ Herman Philipse 2004

+ Liberaal Manifest (VVD 2006)

 

Informatie en commentaar te zenden naar:

 

Hans R. Vincent

Lage Duin 19

2121 CC Bennebroek

tel 023 5848057

E-mail: hr.vincent@hetnet.nl

Website: www.integraaldenken.nl

Webmail: info@integraaldenken.nl

 

 

 

 

 

 

Summary

 

A Spiritual Manifesto

 

Hans R. Vincent

 

We are on the way to a new kind of spirituality, not based on organisation, tradition, social control, authority or revelation. It is the awareness of reality around us and within ourselves, the splendour of pure consciousness, which is the source of all creative action.††

 

The world is changing rapidly. New social structures are coming up, old authoritarian structures are disappearing. New ways of thinking are spreading over the world, old religious and ideological patterns of thinking are loosing their impact.

A new way of thinking is called ďintegral thinkingĒ. That means the integration of practical, artistic, scientific, philosophical and/or religious ways of thinking. The basis is scientific, but science can only find out what things are and not what their meaning is. That is the task of art, philosophy and religion.

Integral thinking accepts the point of view that there are three kinds of energy in the universe: creative energy, idealistic energy and material energy. They come from the origin of all things, the Creative Intelligence, which is the source of all spirituality.

About the origin and the structure of the material universe modern astronomy gives a lot of information. The universe has developed from the Big Bang. In the development of matter - the clusters, stars, planets, comets - there are some leading principles: physical laws based on mathematics and the so called "natural constants". These are the ordering principles that created the conditions for ďevolution": the increasing complexity of matter, also including forms of life and the development of mankind.

Why matter is organised according to these principles? In astronomy this is called the "anthropic principle": the conditions for intelligent life are given in the structure of matter.

This means that there must be an "Intelligent Designer" at the basis of all being. This is pure logical reasoning. The conditions for order and evolution donít arise from chaos. There must be a meaning, a purpose behind the structure. We only know about our planet earth, but it is highly probable that there are millions of planets and other systems where intelligent life has come into being.

Than there is the fact - also derived from astronomy - that "matter" as we know it, is only 4% of the energy in the universe. Of all energy 96% is unknown. It is called dark energy and dark matter.

Probably these kinds of energy are the basis of all creative and idealistic structures.

Creative energy is teleologically based: it works out in evolution, that is the development of complexity and variety, the control over the physical environment and the awareness of unity, which is beauty.

Idealistic energy gives form to:

-††† natural laws and natural constants, that are basically to material patterns,

-††† blueprints that give form to the evolution of micro-organisms, plants and animals,

-††† rational and ethical laws that rule the human life.

The process of evolution Ė material, biological and cultural Ė is working out in sudden renewal, usually in five stages: the process of differentiation; the integration and clash of elements; chaos and the destruction of old structures; the rise of new forms and capacities; the development and differentiation of these forms.

 

Among the rational laws in human life there is the law of reincarnation and karma. It is a strictly logical theory. Evolution is not only a phenomenon in matter, but also in a spiritual sense. It gives meaning to life: in hundreds of lives we have to learn our lessons, like in the school. Than we can come to a higher level of human consciousness, a spiritual way of living. That means the awareness of all things around us and within us. Than we can see the line in our lives, its meaning and purpose. We also see what is happening in society, in mankind and on the earth.

Integral thinking also means that we take into account the state of the earth in these days. Sociological and ecological theory tells us that there are big dangers in the actual political, economic, cultural and especially in the ecological conditions. We should change our social structures, cultural patterns and behaviour in the direction of social equality and sustainability. Then mankind can continue its evolution towards rational and ethical principles of living.